Voleybol Kuralları Nelerdir?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

Voleybol Kuralları, Saha Ölçüleri, File, Top, Oyuncu Sayısı, Oyun Kuralları, Öğretim Yöntemleri ve Antrenman Süresi

Voleybol; iki takımın file ile ayrılmış bir sahada, topu rakip takımın oyun alanına düşürmeye ve rakibin topu kendi sahasına düşürmesini engellemeye çalıştığı bir takım sporudur. Standart salon voleybolunda temel amaç 3 vuruş içinde topu rakip sahaya göndermek ve ralliyi kazanmaktır.

Aşağıdakki bilgiler standart salon voleybolu esas alınarak verilmiştir. Çocuk ve mini voleybolunda saha, file, top, oyuncu sayısı ve oyun sistemi yaş grubuna göre değiştirilebilir. (Beden Eğitimi)

1. Voleybol Saha Ölçüleri

Standart voleybol sahası dikdörtgen şeklindedir.

• Saha uzunluğu: 18 metre
• Saha genişliği: 9 metre
• Her takımın oyun alanı: 9 × 9 metre
• Orta çizgi sahayı iki eşit bölüme ayırır.
• Hücum çizgisi orta çizgiden 3 metre uzaklıktadır.
• Dolayısıyla ön bölge 3 metre, arka bölge ise 6 metre derinliğindedir.

Sahanın bölümleri

Oyuncuların sahadaki pozisyonları numaralarla ifade edilir:

Ön sıra:

• 4 numara: Sol ön
• 3 numara: Orta ön
• 2 numara: Sağ ön

Arka sıra:

• 5 numara: Sol arka
• 6 numara: Orta arka
• 1 numara: Sağ arka

Servis kullanan oyuncu 1 numaralı pozisyondadır.

2. File Yüksekliği

Standart voleybolda file yüksekliği cinsiyete göre değişir:

Çocuk, genç ve mini voleybol kategorilerinde file yüksekliği yaş grubuna ve organizasyonun kurallarına göre daha düşük olabilir.

File, sahanın tam ortasında bulunur ve iki takımın oyun alanlarını birbirinden ayırır.

3. Kullanılan Voleybol Topu

Standart voleybol topu:

• Küresel biçimdedir.
• Çevresi yaklaşık 65–67 cm‘dir.
• Ağırlığı yaklaşık 260–280 gramdır.
• İç basıncı ve diğer teknik özellikleri resmi müsabaka standartlarına uygun olmalıdır.

Çocuklarda kullanılan toplar

Çocukların voleybola başlangıcında daha hafif ve yumuşak toplar tercih edilebilir.

Bunun amacı:

• Çocuğun top korkusunu azaltmak,
• Manşet ve pas öğrenimini kolaylaştırmak,
• El-kol koordinasyonunu geliştirmek,
• Daha fazla tekrar yapabilmesini sağlamaktır.

4.Oyuncu Sayısı

Standart salon voleybolunda her takımın sahada:

6 oyuncusu bulunur.

Oyuncular genel olarak şu görevleri üstlenebilir:

• Pasör
• Smaçör
• Orta oyuncu
• Pasör çaprazı
• Libero

Libero

Libero, özellikle:

• Servis karşılama,
• Savunma,
• Top kurtarma

görevlerinde uzmanlaşmış oyuncudur.

Libero farklı renkte forma giyer ve ön sıra oyuncusu olarak blok yapamaz.

5.Rotasyon Kuralı

Takım rakibin servisinden sonra ralliyi kazanıp servis hakkını elde ettiğinde oyuncular saat yönünde rotasyon yapar.

Rotasyon sırası:

2 → 1 → 6 → 5 → 4 → 3 → 2

Böylece oyuncular sırayla servis kullanır. (Beden Eğitimi ve Spor)

Rotasyon sırasında oyuncuların yanlış pozisyonda bulunması pozisyon/rotasyon hatasına neden olabilir.

Ancak servis kullanıldıktan sonra oyuncular, kendi oyun görevlerini yerine getirmek için sahada hareket edebilirler.

6. Oyunun Amacı

Voleybolda bir ralliyi kazanmanın temel yolları şunlardır:

• Topu rakip sahaya düşürmek,
• Rakibin topu dışarı göndermesini sağlamak,
• Rakibin file hatası yapmasını sağlamak,
• Rakibin dört vuruş yapmasını sağlamak,
• Rakibin servis hatası yapmasını sağlamak,
• Rakibin rotasyon veya pozisyon hatası yapmasını sağlamak.

Ralliyi kazanan takım 1 sayı alır.

7. Üç Vuruş Kuralı

Bir takım, top kendi sahasına geldiğinde topu rakip sahaya göndermek için normal olarak en fazla 3 takım vuruşu kullanabilir.

En yaygın hücum organizasyonu:

1. Manşet → 2. Pas → 3. Smaç

Örneğin rakip servis attığında:

Karşılama: Manşet
↓
Pas: Pasör
↓
Hücum: Smaç

Üçüncü vuruştan sonra top rakip sahaya gönderilmelidir. (Beden Eğitimi)

8. Servis Kuralları

Servis, her rallinin başlangıcını sağlar.

Servis atan oyuncu:

• Dip çizginin arkasında bulunmalıdır.
• Servis sırasında servis çizgisine basmamalıdır.
• Topu uygun şekilde oyuna sokmalıdır.
• Topu rakip oyun alanına göndermelidir.

Servis:

• Üstten,
• Alttan,
• Sıçrayarak

gibi farklı tekniklerle kullanılabilir.

Servis hatasına örnekler

• Topun fileye takılması,
• Topun dışarı gitmesi,
• Servis sırasında çizgiye basılması,
• Servisin kurallara aykırı kullanılması.

9. Manşet

Manşet, voleyboldaki en önemli temel tekniklerden biridir.

Özellikle:

• Servis karşılama,
• Rakip hücumunu savunma,
• Pasöre top gönderme

amacıyla kullanılır.

Doğru manşette oyuncu:

1. Dizlerini hafif büker.
2. Gövdesini öne doğru hazırlar.
3. Kollarını birleştirir.
4. Dirseklerini mümkün olduğunca sabit tutar.
5. Topu ön kollarıyla kontrollü şekilde yönlendirir.

10. Parmak Pas

Parmak pas, özellikle pasör tarafından kullanılan temel tekniktir.

Amaç, hücum oyuncusuna kontrollü ve uygun yükseklikte bir top hazırlamaktır.

Oyuncu:

• Dizlerini hafif büker.
• Ellerini alnının üzerinde hazırlar.
• Parmaklarını topu karşılayacak şekilde açar.
• Topa parmak uçlarıyla kontrollü temas eder.
• Bacak ve kolların birlikte çalışmasıyla topu yönlendirir.

11. Smaç

Smaç, hücumun en etkili tekniklerinden biridir.

Temel olarak:

Yaklaşma → Sıçrama → Kol hazırlığı → Topa vurma → İniş

aşamalarından oluşur.

Smaç sırasında oyuncu topa mümkün olduğunca yüksek noktada ve kontrollü şekilde temas etmeye çalışır.

Amaç yalnızca topa sert vurmak değildir. Oyuncu: (Beden Eğitimi ve Spor)

• Boş alanı görmeli,
• Rakip bloğu değerlendirmeli,
• Topun yönünü değiştirebilmeli,
• Gerektiğinde plase veya kontrollü hücum kullanabilmelidir.

12. Blok

Blok, rakibin hücumunu file üzerinde karşılamak amacıyla yapılır.

Blokta oyuncular:

• Fileye yakın konumlanır.
• Rakibin hücumunu takip eder.
• Sıçrayarak ellerini file üzerinde yükseltir.
• Topun rakipten kendi sahasına geçmesini engellemeye çalışır.

Blok, takımın normal üç vuruş hakkından ayrı değerlendirilir.

13. Voleybolda Yapılması Yasak Olan Temaslar

Oyuncu topu:

• Tutamaz,
• Taşıyamaz,
• Fırlatamaz.

Topla temas kısa ve kurallara uygun olmalıdır.

Ayrıca takımın normal oyununda dört vuruş yapılması hatadır.

Örneğin:

Manşet → Pas → Hücum → Bir oyuncunun tekrar vurması

şeklinde dört takım vuruşu yapılırsa rakip takım ralliyi kazanır.

14. File Hataları

Oyuncular oyun sırasında fileyle kurallara aykırı şekilde temas etmemelidir.

Özellikle:

• Rakibin oyununu engellemek amacıyla fileye müdahale etmek,
• Fileyi avantaj elde edecek şekilde kullanmak,
• Rakibin oyun alanına kurallara aykırı şekilde müdahale etmek

hata oluşturabilir.

Topun fileye temas etmesi ise tek başına hata değildir. Top fileye değerek karşı sahaya geçebilir.

15. Sayı ve Set Sistemi

Standart voleybolda ralli sayı sistemi kullanılır.

Yani servis hangi takımda olursa olsun ralliyi kazanan takım 1 sayı kazanır.

İlk dört set

İlk dört set genellikle:

25 sayı üzerinden

oynanır.

Ancak takımın seti kazanabilmesi için en az 2 sayı fark olması gerekir.

Örneğin:

• 25–20 → Set biter.
• 25–23 → Set biter.
• 25–24 → Set devam eder.
• 26–24 → Set biter.

Beşinci set

Maç 2–2 olursa beşinci set oynanır.

Beşinci set:

15 sayı üzerinden oynanır ve yine 2 sayı fark gerekir.

16. Voleybol Öğretim Yöntemleri

Voleybol öğretiminde oyuncunun yaşına, seviyesine ve fiziksel gelişimine göre farklı yöntemler kullanılabilir.

A. Gösterip yaptırma yöntemi

Antrenör önce hareketi gösterir.

Örneğin:

“Manşet duruşunu gösteriyorum. Şimdi siz benim hareketimi tekrar edin.”

Özellikle başlangıç seviyesinde etkilidir.

B. Parçadan bütüne öğretim

Karmaşık bir hareket küçük parçalara ayrılır.

Örneğin smaç:

1. Yaklaşma
2. Son iki adım
3. Sıçrama
4. Kol hareketi
5. Topa temas
6. İniş

Önce parçalar öğretilir, daha sonra hareket bir bütün olarak uygulanır.

C. Bütünden parçaya öğretim

Oyuncuya hareketin tamamı gösterilir.

Daha sonra hatalı veya zor olan bölüm ayrıca çalışılır.

Bu yöntem özellikle belirli bir seviyeye ulaşmış oyuncularda kullanılabilir.

D. Tekrar yöntemi

Bir teknik belirli sayıda tekrarlanır.

Örneğin:

• 20 manşet
• 20 parmak pas
• 10 servis
• 10 hücum

Tekrar sayısı oyuncunun yaşına ve seviyesine göre ayarlanmalıdır.

E. Oyun temelli öğretim

Çocuklarda oldukça faydalıdır.

Örneğin:

• Hedefe servis
• Çember içine pas
• File üzerinden top gönderme
• 1’e 1 mini oyun
• 2’ye 2 oyun
• 3’e 3 oyun

Bu yaklaşım çocukların hem tekniği hem de oyun anlayışını geliştirmesine yardımcı olur.

17. Antrenman Süresi

Antrenman süresi yaşa ve seviyeye göre değişmelidir.

Örneğin genel bir uygulama:

Bunlar genel antrenman planlama örnekleridir, resmi zorunluluk değildir.

Çocuklarda uzun süreli ve aşırı yoğun antrenman yerine kısa, eğlenceli ve sık tekrarlı çalışmalar tercih edilmelidir.

18. Antrenman Yoğunluğu

Antrenmanın yoğunluğu her bölümde aynı olmak zorunda değildir.

Örneğin 90 dakikalık bir antrenman:

10–15 dakika

Isınma

• Hafif koşu
• Dinamik hareketler
• Koordinasyon çalışmaları
• Topla basit oyunlar

15–20 dakika

Temel teknik

• Manşet
• Parmak pas
• Servis

20–25 dakika

Teknik + hareket

• Manşet sonrası hareket
• Pas sonrası pozisyon alma
• Servis karşılama

15–20 dakika

Hücum ve savunma

• Smaç
• Blok
• Savunma

10–15 dakika

Oyun

• 2’ye 2
• 3’e 3
• 4’e 4
• 6’ya 6

5 dakika

Soğuma ve değerlendirme

Bu yapı oyuncuların hem teknik hem de taktik gelişimine yardımcı olabilir.

19. Antrenman Yoğunluğu Nasıl Ayarlanır?

Yoğunluk artırılırken bir anda yüklenmek yerine kademeli ilerlemek daha uygundur.

Örneğin:

Başlangıç:

Düşük yoğunluk
↓
Teknik öğrenme
↓
Orta yoğunluk
↓
Hareketli teknik çalışmalar
↓
Yüksek yoğunluk
↓
Maç/oyun uygulaması

Özellikle çocuklarda antrenmanın amacı yalnızca yorulmak değildir. Teknik öğrenme, koordinasyon, hareket becerisi, takım çalışması ve oyundan keyif alma ön planda tutulmalıdır.

20. Voleybolda Taktik Öğretimi

Teknik becerilerin yanında oyuncuya oyun anlayışı da kazandırılmalıdır.

Örneğin:

Servis taktiği

Rakibin zayıf karşılama yapan oyuncusuna servis gönderme.

Hücum taktiği

Rakibin blok yapmadığı veya savunmasının zayıf olduğu bölgeyi hedefleme.

Savunma

Rakibin hücum yönünü önceden tahmin ederek pozisyon alma.

Blok

Rakibin hücum oyuncusunun yönünü okuyarak blok oluşturma.

21. Voleybolda Temel Antrenman Sıralaması

Etkili bir başlangıç programında şu sıra kullanılabilir:

Topla tanışma
↓
Temel duruş
↓
Manşet
↓
Parmak pas
↓
Servis
↓
Servis karşılama
↓
Hücum
↓
Blok
↓
Savunma
↓
Küçük oyunlar
↓
Maç uygulaması

Bu yöntem oyuncunun temel becerilerden gerçek oyun ortamına geçişini kolaylaştırır.

Kısa Özet