48,4554$%0,06
56,3038€%-0,04
6.846,85%-0,19
4.400,39%-0,11
Basketbolda oyunun kurallara uygun, adil ve güvenli bir şekilde oynanmasını sağlayan en önemli görevliler hakemlerdir. Hakemler yalnızca faul ve ihlalleri tespit etmekle kalmaz; oyunun zamanını, oyuncu değişikliklerini, mola süreçlerini ve diğer resmi işlemleri de kontrol eder. Modern basketbolda hakem ekibi, saha içindeki konumlarını sürekli değiştirerek oyunun farklı noktalarını en iyi açıdan takip eder.
Basketbol müsabakalarında hakemlerin temel görevi, oyunun basketbol kurallarına uygun şekilde oynanmasını sağlamaktır.
Hakemlerin kararları, müsabakanın adil bir şekilde yönetilmesi açısından büyük önem taşır. Bu nedenle hakemlerin oyunu iyi takip etmesi, doğru konum alması ve kararlarını açık işaretlerle göstermesi gerekir.
Basketbolda hakemler, oyunun farklı bölümlerini görebilmek için saha içerisinde belirli pozisyonlarda hareket eder. Hakemlerin doğru konumda bulunması, özellikle temasların ve topa yapılan müdahalelerin doğru değerlendirilmesini kolaylaştırır.
Üç hakemli sistemde hakemler genel olarak baş hakem (lead), takip hakemi (trail) ve merkez hakem (center) pozisyonlarında görev yapar. (Beden Eğitimi Spor)
Baş hakem, hücum takımının oynadığı yarı sahada, genellikle dip çizgiye yakın konumlanır.
Baş hakemin özellikle:
takip etmesi önemlidir.
Takip hakemi, oyunun gerisinden gelir ve genellikle üç sayı çizgisi ile orta saha arasında konumlanır.
Özellikle:
takip eder.
Merkez hakem, sahanın karşı tarafında, oyuncuların ve diğer hakemlerin görüş alanını tamamlayacak şekilde konumlanır.
Merkez hakem özellikle baş ve takip hakeminin doğrudan göremediği bölgelerde meydana gelen temasları ve oyuncu hareketlerini takip eder. (beden Eğitimi)
Oyun sürekli hareket halinde olduğu için hakemler sabit kalmaz. Topun ve oyuncuların hareketlerine göre pozisyonlarını değiştirirler. Amaç, aynı pozisyonda birden fazla hakemin bulunması yerine sahanın farklı bölgelerini mümkün olduğunca geniş bir görüş açısıyla kontrol et
| No | Hakem işareti | Anlamı | Ne zaman kullanılır? |
|---|---|---|---|
| 1 | ✋ Avuç içi açık | Oyuncu değişikliği | Oyuncu değişikliği talebi olduğunda |
| 2 | 🖐️ El ile T | Mola | Takım molası verildiğinde |
| 3 | ⏱️ Bileğe dokunma | Oyun saati | Süreyle ilgili karar verildiğinde |
| 4 | ☝️ Bir parmak | 1 serbest atış | Bir serbest atış kullanılacağını belirtir |
| 5 | ✌️ İki parmak | 2 sayı | İki sayılık atışı belirtir |
| 6 | 3️⃣ Üç parmak | 3 sayı | Üç sayılık atışı belirtir |
| No | Hakem işareti | Anlamı |
|---|---|---|
| 7 | 🔄 Ön kolları döndürme | Hatalı adım (Steps) |
| 8 | 🤲 Elleri birlikte hareket ettirme | Çift top sürme |
| 9 | 🫴 Avuç içini yukarı kaldırma | Top taşıma |
| 10 | ✋ Beş parmak | 5 saniye |
| 11 | 8️⃣ Sekiz parmak | 8 saniye |
| 12 | ✋ El ile geri sayım | 24 saniye |
| 13 | 👉 Yön gösterme | Topun yönü / takım kontrolü |
| 14 | 🔄 Parmaklarla dairesel hareket | Top sürme ihlali |
| 15 | ✋ Kolları çaprazlama | İhlal / kararın iptali |

İşaret: Hakem kolunu topun yönüne doğru uzatır.
Anlam: Top dışarı çıkmıştır.
Karar: Top, rakip takım tarafından oyuna sokulur.
İşaret: Hakem üç parmağını gösterir.
Anlam: Hücum oyuncusu rakip takımın boyalı alanında izin verilen süreden fazla kalmıştır.
İşaret: Hakem beş parmağını gösterir.
Anlam: Oyuncu topu oyuna sokma veya belirli bir durumda topu kontrol etme süresini aşmıştır.
İşaret: Hakem sekiz saniyeyi belirtir.
Anlam: Takım topu kendi arka sahasından ön sahaya zamanında geçirememiştir.
İşaret: Hakem kolunu kaldırarak süreyi belirtir.
Anlam: Hücum takımı 24 saniyelik hücum süresi içerisinde gerekli koşulları yerine getirememiştir.
| No | Faul | Hakem işareti | Anlamı |
|---|---|---|---|
| 16 | Tutma (Holding) | Bileği kavrama hareketi | Rakibi ellerle tutmak |
| 17 | İtme (Pushing) | İki elle itme hareketi | Rakibi yasadışı şekilde itmek |
| 18 | Bloklama (Blocking) | Eller bel/kalça hizasında | Rakibin hareket yolunu yasadışı engellemek |
| 19 | Hücum faulü / Charging | Yumrukla avuç içine vurma | Hücum oyuncusunun yasadışı teması |
| 20 | Yasadışı el kullanımı | El/bilek hareketi | Ellerle rakibe yasadışı temas |
| 21 | Çengel / Hooking | Kol hareketi | Rakibin kolunu yasadışı şekilde kullanmak |
| 22 | Kontakla aşırı hareket | İlgili faul hareketi | Gereksiz veya aşırı temas |
| 23 | Teknik faul | Ellerle T işareti | Oyuncu/antrenör davranış kurallarını ihlal ettiğinde |
| 24 | Sportmenlik dışı faul | Bilekten kavrama | Sportmenlik dışı temas |
| 25 | Diskalifiye edici faul | Yumrukların baş üzerinde çaprazlanması | Oyundan diskalifiye gerektiren ciddi davranış |
| İşaret | Anlam |
|---|---|
| ☝️ 1 parmak | 1 serbest atış |
| ✌️ 2 parmak | 2 serbest atış |
| ☝️➡️ | Serbest atışın yönü |
| 🖐️ | Faul sayısının bildirilmesi |
Bir oyuncu şut sırasında faul aldı ve sayı olmadı:
Hakem → Faul işareti → oyuncu numarası → 2 serbest atış işareti
Eğer oyuncu üç sayı bölgesinden şut atarken faul aldıysa:
Faul → 3 serbest atış

Hakem, masa görevlilerine faul yapan oyuncunun numarasını el işaretleriyle bildirir.
Örneğin:
15 numaralı oyuncu faul yaptı → Hakem önce faul işaretini verir → ardından oyuncunun numarasını gösterir.
Bu işaretler özellikle masa görevlilerinin doğru oyuncuya faul yazması için önemlidir.
Sınavlarda özellikle şu işaretlerin anlamları sorulabilir:
Hatalı adım → Ön kolların döndürülmesi 🔄
Çift top sürme → Ellerle top sürme hareketi
Top taşıma → Avuç içinin yukarı çevrilmesi
3 saniye → Üç parmak
5 saniye → Beş parmak
8 saniye → Sekiz parmak
24 saniye → Şut saati/hücum süresi işareti
Mola → “T” işareti ⏱️
Oyuncu değişikliği → Kolların çaprazlanıp açılması
Teknik faul → “T” işareti
Sportmenlik dışı faul → Bilekten kavrama işareti
Diskalifiye → Kolların baş üzerinde çaprazlanması
Hücum faulü → Yumrukla avuç içine vurma
Tutma → Bileği kavrama
İtme → İki elle itme hareketi
Bloklama → İki elin kalça hizasında olması